ΜΥΟΚΤΟΝΙΕΣ – ΤΡΩΚΤΙΚΑ

Οι αρουραίοι και τα ποντίκια ανήκουν στην κλάση των θηλαστικών και την τάξη των τρωκτικών. 
​Τα τρωκτικά έχουν μοναδικές ικανότητες και αισθήσεις. Με τα μουστάκια και με ειδικές τρίχες που διαθέτουν αποκτούν οξεία αίσθηση της αφής. 

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΜΥΟΚΤΟΝΙΑΣ
ΚΑΤΣΑΡΙΔΟΚΤΟΝΙΑΣ
6 ΜΗΝΕΣ ΕΓΓΥΗΣΗ

Τυπικά κινούνται σε επαφή με τοίχους ανάμεσα από αντικείμενα και μέσα από περάσματα, ενώ ο σωματότυπός τους τούς δίνει τη δυνατότητα να περνάνε από πολύ μικρά ανοίγματα: 1,2cm οι αρουραίοι και 0,8cm τα ποντίκια.

Ενώ έχουν οξεία αίσθηση της όσφρησης, είναι καλώς προσαρμοσμένα στην ανθρώπινη μυρωδιά που δεν τ’ απωθεί.

Διαθέτουν άριστη ακοή και μπορούν να εντοπίζουν την πηγή του ήχου μέσα από 15cm τοίχου. Ενώ ενοχλούνται από τους δυνατούς θορύβους, δεν επηρεάζονται από τους υπερηχητικούς. Διαθέτουν ουρά μεγαλύτερη από το σώμα τους, η οποία τα βοηθάει στην ισορροπία  Είναι τόσο επιδέξια, ώστε μπορούν και περπατούν με ευκολία κατά μήκος καλωδίων.

Οι αρουραίοι της στέγης και τα ποντίκια είναι καταπληκτικοί αναρριχητές, ενώ οι Νορβηγικοί αρουραίοι είναι καλοί, αλλά απρόθυμοι αναρριχητές. Οι αρουραίοι πηδούν περίπου 60cm κάθετα και ως 1m με φόρα. Τα ποντίκια πηδούν περίπου 30cm.

Οι αρουραίοι έχουν μεγάλη αντοχή και μπορούν να κολυμπήσουν ως και 1,5Km στη θάλασσα. Έχουν πολύ ανεπτυγμένη την αίσθηση της γεύσης και προτιμούν φρέσκια τροφή από χαλασμένη - ληγμένη. Αντίθετα, η όρασή τους είναι περιορισμένη, ώστε να διακρίνει σχήματα σε απόσταση 10m, ενώ έχουν και αχρωματοψία.

Τα τρωκτικά είναι κοινωνικά ζώα, που ζουν κυρίως σε μικρές ανδροκρατούμενες οικογενειακές ομάδες. Συχνά, δίνουν μάχες για να επιβάλουν και να ταξινομήσουν την κοινωνική τους θέση.

Τα αρσενικά είναι πολύ γόνιμα και ικανά για ζευγάρωμα όλο το χρόνο, ενώ τα θηλυκά κυρίως τους ζεστούς μήνες που μπορούν να επεκταθούν έως και 9 μήνες.

Γεννούν 4 – 8 φορές το χρόνο, 4 – 10 μικρά κάθε φορά, ανάλογα με το είδος. Οι αριθμοί αυτοί επηρεάζονται από γενετικούς παράγοντες, την εύρεση τροφής – νερού και τη θερμοκρασία. Το θηλυκό, σε ευνοϊκές συνθήκες, μπορεί να παράγει μικρά κάθε 40 – 50 ημέρες. Κάτω από ιδανικές συνθήκες (εσωτερικά των κτηρίων) μπορεί και αναπαράγεται όλο το χρόνο. Οι απόγονοι ενός ζευγαριού τρωκτικών μπορούν να φτάσουν έως και τις 15.000 σε ένα έτος.​
Τα κυριότερα είδη τρωκτικών στην Ελλάδα είναι ο Νορβηγικός αρουραίος,
ο αρουραίος της στέγης και ο οικιακός ποντικός.
​Ειδικότερα:

RATTUS NORVEGICUS mouse

RATTUS RATTUS mouse

MUS MUSCULUS mouse

ΣΩΜΑ

ΜΕΓΕΘΟΣ

Μεγάλο, εύρωστο

Μικρότερος του R.norvegicus

Μικρότερος του R.rattus

Μ.Ο. Σωματικού Βάρους

Περίπου 300 gr

Περίπου 200 gr

Περίπου 150 gr

Μ. Ο. Μήκους

Σώματος

Περίπου 21-25 cm

Περίπου 15-22,5 cm

Περίπου 8-9 cm

ΑΥΤΙΑ

Μικρά καλυμμένα με τρίχες

Μεγαλύτερα, σχεδόν γυμνά

Μεγάλα όρθια

ΜΑΤΙΑ

Μικρά

Μεγαλύτερα, προεξέχοντα

Μικρά

ΟΥΡΑ

Σκούρα και πολλές φορές ανοιχτόχρωμη, περίπου 21-25 cm

Σκούρα ανομοιόμορφη, μεγαλύτερη του R.Norvegicus Περίπου 20-25 cm

Μεγαλύτερη απ' το σώμα του, περίπου 10-15 cm

ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΖΩΗΣ

9-12 μήνες

9-18 μήνες

9-18 μήνες

ΓΕΝΙΕΣ / ΕΤΟΣ

3-6

1-6

4-6

ΝΕΟΓΝΑ / ΓΕΝΝΑ

6-10

6-10

4-8

ΤΡΙΧΩΜΑ

Σκληρό, καφετί έως μαύρο, σπάνια γκρίζο

Γκρίζο προς μαύρο, λείο μαλακό

Ανοικτό καφέ προς γκρίζο

ΠΕΡΙΤΤΩΜΑΤΑ

Pellet > 20 mm

Pellet 10-15 mm

Pellet 3-6 mm

ΤΡΟΦΗ

Παμφάγος, προτιμά κρέας σε ποσότητες > 28 gr ημερησίως

Παμφάγος, προτιμά φρούτα, σπόρους, λαχανικά σε ποσότητες > 20 gr ημερησίως

Παμφάγος, προτιμά σπόρους και λίγη ποσότητα

ΦΩΛΙΕΣ

Κυρίως υπόγειες

Υπόγειες ή σε τοίχους, δένδρα, υπόγεια

Οπουδήποτε

ΑΚΤΙΝΑ ΔΡΑΣΗΣ

Μεγάλη 20m-40m

Μεγάλη 20m-40m

Μικρή Περίπου 6m

Το σμάλτο των δοντιών τους είναι 5,5 φορές ισχυρότερο από το ατσάλι. Διαθέτουν ένα ζεύγος κοπτήρων στο μπροστινό μέρος των σαγονιών τους, οι οποίοι αναπτύσσονται συνεχώς, με κίνδυνο να τραυματίσουν τον ουρανίσκο τους. Για το λόγο αυτό, τα τρωκτικά ροκανίζουν συνεχώς εκτός από την τροφή τους, κυρίως σκληρά υλικά, για να φθείρονται οι  κοπτήρες  και να μένουν στο επιθυμητό μήκος.

Ευθύνονται για πυρκαγιές και βραχυκυκλώματα σε κτήρια και βιομηχανικές εγκαταστάσεις από το ροκάνισμα των καλωδίων. Τ’  αγαπημένα τους μέρη για να δημιουργήσουν καταφύγιο είναι κάτω από το έδαφος ή εσωτερικά των κτηρίων, εάν μπορέσουν να εισέλθουν σε αυτά.

Τα τρωκτικά τρέφονται με διάφορα γεωργικά και κτηνοτροφικά προϊόντα, ενώ με την ούρηση και την αφόδευση καταστρέφουν και την τροφή που δεν κατανάλωσαν. Συνολικά, υπολογίζεται ότι καταστρέφουν το 20% των φυτειών που φυτεύονται ανά έτος και το 4% της παγκόσμιας αποθηκευμένης τροφής.

Είναι φορείς πολλών παθογόνων μικροοργανισμών, που μπορούν να μεταδοθούν στον άνθρωπο με το δάγκωμα, τα ούρα και τα κόπρανα (συνήθως μολυσμένη τροφή) και με τους ξενιστές που μεταφέρουν (ψύλλοι, τσιμπούρια, ψείρες) με τα τσιμπήματά τους.

Ασθένειες που οφείλονται στα τρωκτικά σκότωσαν περισσότερους ανθρώπους από όλους τους πολέμους μαζί.
H καταπολέμηση των τρωκτικών γίνεται με χρήση κολλωδών επιφανειών, με μηχανικές παγίδες και με χρήση δολωμάτων μυοκτονίας σε στερεά μορφή, υψηλής προσελκυστικότητας, η οποία με την πάροδο του χρόνου εξασθενεί. Γι’ αυτό προτείνεται η συχνή αντικατάστασή τους. Τα μυοκτόνα δολώματα είναι αντιπηκτικά, νέας γενιάς. Οι δραστικές τους ουσίες εμποδίζουν την πήξη του αίματος στο συκώτι του τρωκτικού και έχουν την ιδιότητα να ελκύουν τα τρωκτικά με την οσμή τους (δεν την αντιλαμβάνεται η ανθρώπινη όσφρηση). Συγκεκριμένα, διασπάται η βιταμίνη Κ1 και μπλοκάρεται ο κύκλος της προθρομβίνης. Αποτέλεσμα να προκαλείται αιμόλυση και λόγω της χαμηλής πίεσης του αίματος να επέρχεται θάνατος.

Τα τρωκτικά αποθνήσκουν κατά 90 % στις φωλιές τους, από εσωτερικές αιμορραγίες, μετά από 3 ως 10 ημέρες. Σε περίπτωση που κάποιο τρωκτικό ψοφήσει σε χώρο ανοιχτό, το πτώμα του ταριχεύεται, δεν μυρίζει και επιπλέον καταπολεμούνται τα μικρόβια που μετέφερε ζωντανό επάνω του.     

Τα μυοκτόνα δολώματα που χρησιμοποιούμε έχουν δραστική ουσία Bromadiolone 0,005% και Brodifacum 0,005 % και είναι σε μορφή Wax block με οξεία τοξικότητα στη λήψη από το στόμα, για τα διάφορα είδη τρωκτικών, όπως τα παρακάτω:
Οι κυριότερες ασθένειες είναι:
  • Πανώλη
  • Τυφοειδής πυρετός (Rickettsia mooseri)
                                *Επιδημικός
                                *Ενδημικός
  • Τριχινέλλωση (Trichinella spiralis)
  • Σαλμονέλλωση (Salm. typhimurium)
  • Λεπτοσπείρωση ή νόσος του Weil (L. icterohaemorrahagiae)
  • Rat-bite-fever (Spirillum minus και Streptobacillus moniliformis) -Ασθένεια από δάγκωμα ποντικού.
                                                             
ΛΕΠΤΟΣΠΕΙΡΩΣΗ
  • Ικτεροαιμορραγική (Leptospira icterohemorragiae):
  • Πολύ επικίνδυνη. Γνωστή σαν νόσος του Weil.
    • Συμπτώματα: Πυρετός, ίκτερος, ήπαρ, νεφρά.
  • Γριποτυφώδης: Γνωστή σαν πυρετός των ελών ή νόσος της Λάσπης. Οφείλεται στην L. gripotyphosa. Διαφέρει ως προς τις ορολογικές αντιδράσεις.
    • Συμπτώματα: Κυρίως νεφρικές επιπλοκές.
  • Κυνικών καυμάτων: Λιγότερο επικίνδυνη.
  • Νόσος των χοιροβοσκών: Νόσος του Scell. Οφείλεται στην L. pomona. Λιγότερο επικίνδυνη, με υψηλό πυρετό.

Όλα τα είδη Leptospira εισέρχονται στο ανθρώπινο σώμα δια των βλεννογόνων ή πληγών ή αμυχών του δέρματος. Γενικώς, τα διάφορα είδη Rattus είναι οι ξενιστές της λεπτοσπείρωσης και μεταδίδονται με τα δαγκώματα και τα ούρα τους.

ΣΠΕΙΡΟΧΑΙΤΙΑΣΕΙΣ
Είναι θανατηφόρες ασθένειες για τον άνθρωπο που προκαλούνται από βακίλους της οικογένειας Spirochetales, γνωστούς σαν σπειροχαίτες. Προσβάλλουν κυρίως το συκώτι του ανθρώπου, προκαλώντας μολυσματικό ίκτερο με πολλές υποτροπές. Υπάρχουν 3 γένη:
  • Το γένος Borrelia: Μεταδίδεται με ψείρες, ψύλλους και κατσαρίδες και προκαλούν τον Υπόστροφο Πυρετό. Υπάρχουν πολλά είδη -Ισπανικός, Περσικός, Αφρικάνικος κ.λπ.
  • Το γένος Treponema: Είναι ο φορέας της σύφιλης.
  • Το γένος Leptospira: Προκαλεί τη λεπτοσπείρωση

Τα τρωκτικά βρίσκονται στα κατώτερα επίπεδα της τροφικής αλυσίδας, επομένως έχουν πολλούς θηρευτές. Οι κυριότεροι είναι οι γάτες, τα φίδια και τα πουλιά. Παρ’ όλα αυτά, ο χειρότερος εχθρός τους είναι ο άνθρωπος, αφού τόσο η περιβαλλοντική μόλυνση, όσο και οι σύγχρονες μέθοδοι μυοκτονίας θανατώνουν μαζικά τους πληθυσμούς τους.

ΕΙΔΗ ΤΡΩΚΤΙΚΩΝ

LD50 (mg/kg)

ΗΜΕΡΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΛΗΨΗ ΤΟΥ
ΦΑΡΜΑΚΟΥ ΩΣ ΤΟ ΘΑΝΑΤΟ

1. Mus musculus

0,40

4 – 12

2. Rattus rattus

0,65

3 – 12

3. Rattus norvegicus

0,26

3 – 10

Notrac 0,005% Wax block με Α.Ε.Κ 4064/98 σύμφωνα με το Ν.Δ. 721/77.
Klerat 0,005% Wax block με Α.Ε.Κ 4044/92 σύμφωνα με το Ν.Δ. 721/77.
Είναι τα μόνα που δεν έχουν παρατηρηθεί καρκινογενέσεις.
Μέσα στους δολωματικούς σταθμούς είναι απόλυτα ασφαλή.

Για την αντιμετώπιση των τρωκτικών, είτε αυτά είναι μικροί ποντικοί (Mus musculus), είτε αρουραίοι (Rattus rattus, Rattus norvegicus), χρησιμοποιούμε δολώματα σε μορφή κέρινου κύβου (Wax block) και για να έχουμε τη μέγιστη δυνατή ασφάλεια, τοποθετούνται μέσα σε δολωματικούς σταθμούς.

Τα δολώματα τοποθετούνται σε δολωματικούς σταθμούς για τους εξής λόγους:

1.Οι αρουραίοι τρέφονται σε προφυλαγμένα μέρη.
2. Επειδή τα μυοκτόνα δολώματα είναι επικίνδυνα για τον άνθρωπο, τα κατοικίδια, τα πουλιά και, έτσι, μόνο με αυτόν τον τρόπο αποφεύγουμε ανεπιθύμητος κινδύνους
3. Τα δολώματα προστατεύονται από την ηλιακή ακτινοβολία και την ατμοσφαιρική υγρασία ή άλλους παράγοντες που θα μπορούσαν να τα αλλοιώσουν και να μειώσουν την αποτελεσματικότητά τους.
3. Γιατί έτσι είμαστε σύμφωνοι με τη νομοθεσία και ειδικότερα με την Οδηγία 93/43, καθώς και με τα πρότυπα HACCP και ISO.   

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ – ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ – ΑΝΤΙΔΟΤΟ

Εσκεμμένη Κατάποση
Για σημαντικές ποσότητες υπάρχει αιμορραγική τάση, μωλώπισμα, αιμορραγία της μύτης ή των ούλων. Σε σοβαρές περιπτώσεις εμφανίζεται εσωτερική αιμορραγία. Ζητήστε άμεσα ιατρική συμβουλή. Εάν τούτο δεν είναι δυνατόν, προκαλέστε εμετό.

Επαφή με το Δέρμα
Πλύσιμο καλό με νερό και σαπούνι.

Αντίδοτο
Βιταμίνη Κ1 (Phytomenadione)
image-133079-1 troktika.jpg?1417702644376
image-133080-2 myoktonies.jpg?1417702736731
image-139152-myoktonies1111.jpg?1423818928699
ΑΡ. ΑΔΕΙΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΑΣ 124149/26-5-2010